مىكرد احساس مىكرد ميان ياران و مددكاران خويش است . در همين اواخر فرمان داد كه قصر الحمراء را تخليه كنند و در روز دوم ژانويه كسى را به انجام اين مهم معين كرد . در اين روز با جمعى از اصحاب خود بيرون آمد تا براى ابراز تحيت و خشوع به نزد پادشاه و ملكه رود . سپس به سراى خود بازگرديد و روزى چند در آنجا بماند تا آنگاه كه سرنوشت او را ، آن دو پادشاه كاتوليكى رقم زدند . از بازجست در حوادث محاصرهء غرناطه و گفتگوهايى كه در باب تسليم صورت گرفت مىتوان اين قول راجح را پذيرفت كه ابو عبد الله حتى با فرض اينكه در مراسم تسليم حضور نداشته و خود متصدى اجراى آن نشده ، همچنان - در تمام اين مدت كه آن حوادث خطير مىگذشته است - در قصر الحمراء در ميان وزراء و سرداران سپاه خود مىزيسته است ، يا اقلا در همين روزهاى اخير در الحمراء بوده است . و چون آن لحظهء حساس فرارسيد براى ديدار با دشمن پيروز خود از الحمراء بيرون آمد . معقول آن است كه الحمراء پيش از اين تخليه شده باشد . تا به صاحبان جديد آن تحويل داده شود . و اين بنا بر قول صاحب اخبار العصر است . « 41 » صاحب اخبار العصر كه خود شاهد ماجرا بوده است در باب دخول پادشاه قشتاله به شهر غرناطه چنين مىگويد : « چون روز دوم ربيع الاول سال 897 ه ( برابر با دوم ژانويه سال 1492 م ) فرا رسيد ، پادشاه روم با لشكرهاى خود تا نزديك شهر بيامد . و بخشى از لشكرش را به درون شهر گسيل داشت . اينان داخل مدينة الحمراء شدند و خود و باقى لشكر در بيرون شهر درنگ كرد . زيرا مىترسيد كه به جان او آسيبى رسد . به هنگام عقد قرارداد صلح براى اطمينان بيشتر از مردم شهر چند گروگان خواسته بود . پانصد مرد به نزد او گروگان فرستاده شد و او گروگانها را در لشكرگاه خود جاى داد . چون از مردم شهر

--> . 42 - 7 . P , I . muN ( 41 ) . اخبار العصر ص 50 .